Kultura

Rozpoczynają się koncerty w Studiu Polskiego Radia. Na początek – Szostakowicz

By Fotothek_df_roe-neg_0002792_002_Portrait_Dmitri_Dmitrijewitsch_Schostakowitchs_im_Publikum_der_Bachfeier.jpg: Roger & Renate Rössing, credit Deutsche Fotothek.derivative work: Improvist (talk) - Fotothek_df_roe-neg_0002792_002_Portrait_Dmitri_Dmitrijewitsch_Schostakowitchs_im_Publikum_der_Bachfeier.jpg, CC BY-SA 3.0

Koncertem z udziałem wspaniałych gości w pierwszą sobotę września, sezon artystyczny 2020/2021 zainauguruje w Studiu Koncertowym Polskiego Radia im. Witolda Lutosławskiego orkiestra Sinfonia Iuvetus. 

W programie transmitowanego online koncertu znajdą się dzieła Igora Strawińskiego, Wolfganga Amadeusza Mozarta, Dymitra Szostakowicza i Zygmunta Krauze. Już choćby dla wspaniałej II części fortepianowego koncertu, zjawiskowej, romantycznym duchem wykraczającej za granice Klasycyzmu, warto zasłuchać się w tym koncercie. 

Barwny i repertuarowo różnorodny koncert inaugurujący sezon artystyczny 2020/2021 będzie prawdziwą ucztą dla miłośników orkiestrowej wirtuozerii, sztuki pianistycznej oraz zespołowego śpiewu najwyższej próby – obok trzech znakomitych solistów wystąpi niemający na polskiej scenie precedensu sekstet wokalny proMODERN wyspecjalizowany w ambitnej muzyce nowej, nierzadko komponowanej (także tym razem) specjalnie dla tego zespołu.

Koncert fortepianowy A-dur Mozarta powstawał w tym samym czasie co „Wesele Figara” i podobnie jak ta epokowa opera promienieje pogodą i radością, choć środkowe, minorowe Adagio w typie siciliany nosi nostalgiczne rysy. To arcydzieło muzyki klasycyzmu zabrzmi w wykonaniu Pawła Kowalskiego, należącego do najbardziej wszechstronnych polskich pianistów o rozległym repertuarze, który występował w 40 krajach na 4 kontynentach, we wszystkich polskich filharmoniach oraz w najbardziej prestiżowych salach koncertowych świata.

Podobno Dymitr Szostakowicz planował napisanie koncertu na trąbkę i orkiestrę – później jednak zdecydował o dodaniu partii fortepianu (z myślą o sobie jako soliście) i tak w 1933 rok powstał koncert podwójny na nietypową obsadę solową. Oba instrumenty mają eksponowane partie, ta fortepianowa skrzy się wirtuozerią, trąbkowa jest zdaje się do niej często dowcipnym „komentarzem”. Pełne kontrastów, efektowne i przystępne dzieło obfituje w elementy humoru i groteski, ale też uderza w poważne tony, zwłaszcza w ekspresyjnym Lento. Partię fortepianu wykona Piotr Sałajczyk, ceniony solista i kameralista, który obok fortepianowego „kanonu” z wielkimi sukcesami wykonuje też muzykę najnowszą; w solowej partii trąbki zaprezentuje się Sebastian Portka, muzyk Polskiej Orkiestry Sinfonia Iuventus.

Cała sekcja dęta orkiestry zaprezentuje się w niezwykłym utworze Igora Strawińskiego: Symphonies d’instruments à vent. Choć tytuł tłumaczony bywa jako „Symfonia na instrumenty dęte”, autor celowo użył liczby mnogiej, wskazując nie na „symfoniczne” założenie, lecz na archetypiczne znaczenie greckiego słowa συμφωνία oznaczającego współbrzmienie, harmonijne zestawienie różnorodnych elementów. Pełna skupienia, quasi-chorałowa miniatura poświęcona jest pamięci zmarłego w 1918 roku Claude’a Debussy’ego.

Na zakończenie koncertu sekstet proMODERN, który w ciągu kilku lat swej działalności zdobył liczne laury, wyróżnienia i wzbudzał zgodny zachwyt krytyków i słuchaczy, wykona z grupą smyczkową Polskiej Orkiestry Sinfonia Iuventus pod batutą Marka Wroniszewskiego dzieło „Copernicus – our Planet” jednego z najwybitniejszych współczesnych kompozytorów polskich, Zygmunta Krauzego, zainspirowane słowami wielkiego astronoma (z listu do papieża Pawła III) i odkrywczo je umuzyczniające; użyte są też fragmenty porozumienia Paryskiego Szczytu Klimatycznego. 

Sam autor pisał: Od pewnego czasu większość moich utworów zawiera jakąś ideę, jakieś przesłanie. To postawa romantyczna, czasem idealistyczna, zapoczątkowana przez Ludwiga van Beethovena. Komponując Copernicus – our Planet, chciałem dać wyraz osobistemu stosunkowi do dzisiejszego dnia, czasu, w którym żyjemy. Wyrażam także brak akceptacji dla bezmyślnych działań, które niszczą naszą planetę, nie troszcząc się o jej przyszłość i przyszłość ludzi

Utwór o głębokim humanitarnym i ekologicznym przesłaniu powstał na zamówienie Festiwalu KODY oraz Fundacji Kultury i Edukacji ARTE. [Piotr Maculewicz]

Koncert transmitowany online (5 września godz. 19) na kanale:  https://www.youtube.com/channel/UCHL5EGH9MUbelOyE2XCrZFA

PIW